Yazdır

Reenkarnasyon (Tenâsüh) Düşüncesi ve Öte Hayat

Yazar: Fethullah Gülen Tarih: . Kategori 2004 Kürsüleri

Oy:  / 5
En KötüEn İyi 

Reenkarnasyon (tenâsüh), ruhun, bedenin ölümünden sonra yeni bir cesede bürünerek yeryüzüne tekrar geri dönmesi şeklinde tarif edilmektedir. Reenkarnasyon ile tenâsühün aynı şeyler olduğunu söyleyenler olduğu gibi, ruhun, ölümden sonra yine bir insan bedenine geçmesine reenkarnasyon, hayvan bedenine geçmesine ise tenâsüh denildiğini ve bunların farklı şeyler olduğunu söyleyenler de olmuştur.

Bazıları, 'Kur'an-ı Kerim de reenkarnasyona işaret ediyor' diyerek bazı âyetleri bu görüşlerine delil olarak öne sürmektedirler. Bu âyetlerden birisi 'Kâlû rabbenâ emettene's-neteyni ve ahyeytene's-neteyni fa'terafnâ bizunûbinâ fe hel ilâ hurûcin min sebîl - Onlar: Ya Rabbenâ, derler, Sen bizi iki defa öldürdün, iki defa dirilttin. İşte günahlarımızı itiraf ettik. Şimdi, telafi etmek için buradan çıkmaya yok mudur bir yol?' (Mümin, 40/11) âyetidir.

Reenkarnasyoncular, 'Sen bizi iki defa öldürdün, iki defa dirilttin.' ifadesini reenkarnasyona işaret şeklinde yorumlamaktadırlar.

İnsan, esasen yaratılışının ilk safhasında sperm şeklinde bir varlıktır. Bu spermi, Allah Kur'an'daki ifadesiyle (Hûd, 11/6) müstevdâ'da bir müddet bekletmektedir. Müstevdâ, emaneten ve muvakkat olarak konulan bir yer demektir. İnsan, bundan önce ölüdür ve anne karnında hayata ilk adımını atmıştır. İkincisi ise, insan biyolojik olarak ölür, sonra tekrar dirilir ve böylece insan için âyette ifade edilen iki defa ölme ve iki defa dirilme gerçekleşmiş olur. Ta ilk devirden günümüze kadar İbn Cerir et-Taberi, Fahruddin Razi, Elmalılı Hamdi Yazır gibi tefsirin dev âlimleri ve daha burada ismini zikretmediğimiz müfessirler bu âyeti bu şekilde yorumlamışlardır. Üstad Bediüzzaman da yer yer kapalı da olsa mezkur âyete işaret sadedinde, 'Hayat sayesinde bir şey çok şey olabilir, çok şey de bir şey olabilir.' demekte ve bunu Cenab-ı Hakk'ın kudretine ircâ ederek 'Allah (cc), çok şeyi bir şey yapar ve bir şeyi de çok şey yapar.' şeklinde ifadeler kullanmaktadır.

Evet burada iki şekilde bir ölüm söz konusudur. İnsan evvela biyolojik olarak ölmekte, Üstad'ın yaklaşımı içinde mertebe-i insaniyeye yükselip dirilmektedir. Bu, birinci ölüm ve diriliştir. İkinci defa insan, fert şeklinde kendi kaderiyle yaşayıp ölecek, öte dünyada da yine fert olarak dirilecektir. Bu hususta şimdiye kadar gelen âlimler içinde herhangi bir farklı mütalaada bulunan yoktur. Bu şekliyle de ayetin tenasühle alakası olduğu söylenemez. Çünkü makam itibariyle mezkur âyet-i kerime, bu dünyadaki insanların içindeki ruhun sesi soluğu değil, cehenneme girmiş azap içinde, hırıltı halinde konuşan insanların sesini soluğunu ifade etmektedir.

Reenkarnasyonu savunanların âhiret hayatına da inanmadıkları anlaşılmaktadır. Onlar, iyi insanın mutlu olacağını iddia etmektedirler. Tabii burada hemen akla, 'Pekala mutsuz yaşamış bizden evvelki insanların hali ne olacak?' şeklinde bir soru gelmektedir. Onlara göre bir, üç, beş nesil perişan olacak, daha sonra gelecek olan yedinci ve sekizinci nesil gökler saltanatına namzet olacak, ya Efendimizin ya da Seyyidina Hz. Mesih'in arkasında saltanat yaşayacaklar ve dolayısıyla sadece bunlar saltanata ereceklerdir, diğerleri değil.

Bu nasıl adalettir? Allah (cc) birilerini öldürecek, onların enkazından bir başkalarını var edecek ve onların enkazını başkalarının saltanatının aksesuarı, malzemesi haline getirecek; bu kabul edilecek bir şey değildir. Onlar, 'Âhiret diye bir şey yoktur. Esas olan insanın ruh ve vicdan huzurudur' demektedirler. Allah'a, Peygamber'e ve Kitab'a inanmayan bazı kimseler de bu şekilde düşünmektedirler.. ve bu anlayış, içi boş bir iddiadır.

Aslında müminin dünyadaki ölümüne ölüm denemez. Mümin, ölümle bir yönüyle ebedi diriliş adına bir sürece girmektedir. Eğer onlar, o ölümü kastediyorlarsa mümin bir kere ölür; diğeri de onu çok alâkadar etmez. Çünkü o ilk ölümün ne teklif-i hitâbîsi, ne de teklif-i vaz'îsi diye bir şey vardır. Beraberinde herhangi bir sorumluluk getirmez. Onun için 'O sorumluluklar şu şartlar altında gerçekleştirilir' gibi bir mülahaza bahis mevzuu değildir. Eğer burada esas olan insanın vücuduna temel teşkil edecek zerrât-ı asliyenin çözülmesi ve onların insan olmaya doğru yürümesiyse şayet, insanlar, o noktaya ulaşacakları ana kadar meselenin şuurunda değillerdir. Müminlerin şuurları esas sorumluluklarını hissettikleri andan itibaren başlar ve yeniden dirildikten sonra da onlar, Cenab-ı Hakk'ın nimetlerini beklemeye koyulurlar.

Berzah Hayatı

İnsanlar nasıl yaşarlarsa öyle ölürler ve nasıl ölürlerse öyle dirilirler. Bazı insanlar vardır inanmışlardır ama, inançlarını amel halinde yaşayamamışlardır. Bu insanlar ötede, bir zindanda yaşıyorlar gibi hep 'Acaba ne olacak, buradan çıkıp yeniden bir hayata dönecek miyiz, dönemeyecek miyiz?' duygu ve düşüncesi içinde olacaklardır. Bazı insanlar da ölümü hep yokluk olarak kabul etmişlerdir. Bunlar da orada, bir haps-i münferit içinde olacaklardır. Netice itibariyle bir hayata erecekler ama bütün berzah hayatlarını hep haps-i münferitte yaşayacaklardır. Kimseyle herhangi bir temas ve mülâkatları olamayacaktır. Eğer bir şey görür, birinin rüyasına girerlerse veya birisi onu rüyasına misafir ederse dünyada gördüğü rüyalar türünden görecektir. Ama bunlar, dünyada nasıl yaşamışlarsa berzah hayatını da öyle geçireceklerdir.

Berzah hayatı, âhiret ile dünya hayatı ortasında misâlî bir âlemden ibarettir. Bu hayat, ruhun bir kısım temessülâtından, sâbit aynalar halinde sinema şeridine giriyor gibi girip, kareler halinde onun yer yer bizim de rüyalarımızla algıladığımız bir âlemde gösterilerek bir ekran veya perdeye aksetmesi gibi bir şeydir. Perdeye akseden şeylerin hakikati ne kadarsa, onların hakikati de bir ölçüde o kadardır.

Hasılı, en ciddi âleme geçilen yol, bu dünyadan geçmekte, berzah ve ötesinde âhiret burada yapılan amellere göre şekillenmektedir.

'Kur'an'da reenkarnasyon vardır' diyenlerin ortaya koydukları diğer âyet ise şudur: 'Ey kâfirler! Allah'ı nasıl inkar edebilirsiniz ki! Siz ölü iken size hayatı veren O'dur. Şunu bilin ki, tayin ettiği vâde gelince sizi öldürecek, yine diriltecek ve sonunda O'nun huzuruna götürüleceksiniz.' (Bakara, 2/28) İnsanı hayata getiren ve sonra öldüren de Allah'tır. Çünkü hayat esasen ruhun tezahürü ise, ruh alınıp verilen bir şeydir. O, ruhu nefheder, sonra nefhettiği şeyi alır. Onun için O, 'yuhyî-yümît' fiillerinin sahibidir. Esasen 'diriltir' ve 'öldürür' sözü onu çok ifade etmemektedir. Bunun yerine 'hayatı veren' ve 'hayatı alan' demek daha doğrudur. Evet, hayatı ruhun tezahürleri ile alan ve yeniden ebedî bir hayatı veren O'dur.

Kur'an'ın âyetleri ve kelimeleriyle oynamak günahtır; hatta bazı te'viller itibariyle küfürdür. Kur'an bir meseleyi bir yerde icmal etmişse, başka bir yerde tafsil etmiştir. Farz-ı muhal zikredilen bu iki âyet reenkarnasyona işaretse, o zaman haşr u neşre delalet eden pek çok âyeti nasıl izah edeceğiz?..

Şimdi de müsadenizle, reenkarnasyon düşüncesini reddeden birkaç âyet zikretmek istiyorum: 'Bir görseydin o suçluları: Rablerinin huzurunda, mahçupluktan başları önlerine eğilmiş şöyle derken: 'Gördük, işittik ya Rabbenâ! Ne olur bizi dünyaya bir gönder! Öyle güzel, makbul işler yapalım! Çünkü gerçeği artık kesin olarak biliyoruz. (Sonra Allah şöyle buyurur:) Eğer dileseydik bütün insanlara hidayet verir, doğru yola koyardık. Lakin 'Cehennemi cinlerden ve insanlardan bir kısmıyla dolduracağım' hükmü kesinleşmiştir. Öyleyse siz nasıl bugünkü buluşmayı unuttunuz ve bu unutmayı ömür boyu sürdürdüyseniz, biz de bugün size unutulmuş olma muamelesi yaptık. Yaptıklarınızdan ötürü tadın bakalım sürekli azabı!' (Secde, 32/12-14) '

Âhireti inkar edenlerden birine ölüm gelip çatınca, işte o zaman: 'Ya Rabbi, der, ne olur beni dünyaya geri gönder ki, zayi ettiğim ömrümü telafi edip iyi işler yapayım.' Hayır, hayır! Bu onun söylediği manasız bir sözdür. Çünkü dünyadan ayrılanların önünde, artık, diriltilecekleri güne kadar bir berzah vardır.' (Müminûn, 23/99-100)

'Onlar ateşin karşısında durdurulup da 'Ah n'olurdu, dünyaya bir geri döndürülsek de Rabbimizin âyetlerini inkar etmesek, müminlerden olsak!' dedikleri zaman bir görsen, neler olacak neler! Hayır! Öteden beri gizledikleri utandırıcı çirkin halleri, münafıklıkları yüzlerine vuruldu da ondan böyle söylüyorlar. Yoksa geri gönderilseler de, yine kendilerine yasaklanan kötülükleri yapmaya dönecek ve diyeceklerdi ki: 'Hayat, sırf dünya hayatımızdan ibaret, biz bir daha diriltilecek de değiliz!' Onlar, hiç şüphesiz yalancıdırlar.' (En'am, 6/27-29)

Bu âyetleri daha da çoğaltmak mümkündür. İnancı olmayan ve hayatını o inancın gereğine göre planlamayan insanlar dünyada kendi dar havsalaları ve dar kafalarına göre cennet ve cehennemler icat etmektedirler. Bir insanın üç beş günlük dünya hayatında mazur görülmesi, insanlar nazarında mazereti adına bu kadar yanlışlıklara gidilmesi ve bu kadar yanlış yorumlara saplanılması akıllı insan işi değildir. Ayrıca dini birilerine hoş göstermek için dinin en önemli rükünlerini yıkarak insanlara, din diye böyle bir şey takdim etmek büyük bir yanlıştır. Dinin önemli bir buudu olan âhireti yıkıp adeta 'İnan ve inancının cennetini yaşa!' der gibi bir din telakkisi ortaya koyma aynı zamanda bir küstahlıktır. Rousseau ve Renan gibi Hıristiyanlığın tatmin etmemesinden dolayı dine tavır alan insanlar bile böyle bir yanılgıya düşmemişlerdir. Bu insanlar, daha sonra uydurma şeylerin, insanların çizgisini korumaya yetmediğini görünce, tabii dinciliğin kurucuları oluvermişlerdir. Onlara göre insanlara mutlaka hayatlarının hesabını verecekleri bir din ve o dinin vaadettikleri telkin edilmeliydi. Burada, din dairesi içinde görünen ve 'Kur'an'da reenkarnasyon vardır' düşüncesine sahip olan insanların bu kadar bile basiretlerinin olmadığı görülmektedir. Bir kısım kimseler de bu ifadelerden cesaret alarak bunları dinsizliklerine alet etmekte, hakiki dindarlara düşmanlıklarını bunların onlara kaptırdığı sloganlarla sürdürmekte ve 'İşte din adamı, din alimi ve din düşünürü böyle olur' deyip onların o yarım yamalak dindarlıklarına dayanarak gerçek dindarlara hücum etmektedirler.

Evet din ve dini meseleler hakkında konuşmak derin hassasiyet gerektiren bir meseledir. O yüzden çok dikkatli olunmalı ve din diye kendi hezeyanlarını ortaya koyan insanlara ise mutlaka uzmanlar tarafından gereken cevaplar verilmelidir.