Yazdır

Şimdi Moda Petersburg ve Timur

Yazar: Zeynep Göğüş, Sabah Tarih: . Kategori 1998 Köşe Yazıları

Oy:  / 1
En KötüEn İyi 

Doğrudur, biraz Venedik, biraz Paris, ama bana kalırsa en çok Prag. Burası Saint Petersburg, İmparatorluk Rusyasının "Batı'ya açılan kapısı". Bize göre "Deli", başkalarına göre "Büyük" Çar Petro'nun, ama aynı zamanda Çariçe Katerina'nın da sevgili şehri.

Lenin'den boşanıp babadan kalma Alman adına kavuşalı, "Sankt Piterburg" turistlerin yeni gözdesi. Petro'nun şehri yeterli turizm altyapısına sahip değil ne çare ki. Ve bu ilgi devam ederse ne turistleri taşımaya yetecek otobüs var, ne de yatıracak otel.

Haziran sonuna ve temmuz başına rastlayan Beyaz Geceler, Neva ırmağının deltasına yerleşik bu şehirde turist akımının zirveye ulaştığı dönem.

Beyaz Geceler'in yanında simsiyah geceler: Saint Petersburg, romantizmin trençkotlu mafya ile global rekabeti yaşadığı yer.

Saint Petersburg'da en sağlam altyapı kültür. Bir şehir düşünün ki orada yaşayanların yüzde 73'ü üniversite mezunu olsun. Buradaki Fethullah Gülen cemaati okulunun Türk öğretmenleri de konserleri kaçırmıyorlar. (Kimyacı Tolga öğretmen, biz gelmeden bir gün önce dinlediği Çaykovski konserini heyecan içinde anlatmadı mı hepimize?)

Saint Petersburg, geçmişten geleceğe uzanan kültür köprüsü. Biraz fütürizm, biraz da neo-primitivizm. Ve hatta süprematizm... Kandisky, Mayakovsky ve Malevich de buranın havasını koklayanlardan.

Dünyanın en büyük müzesi Hermitage'da ki Çarlık Sarayıdır- eski İspanyol ressamları ile Rembrandt bile var. (Teşekkürler Çariçe Katerina, bunları topladığın için...)`

Özetle Saint Petersburg, en ilerici sanat hareketlerinin doğumuna ve ölümüne tanıklık eden şehir.

Ölüm Stalinci rejimin elinden gelmişti...

Saint Petersburg'lu sanat gurusunun adı Timur Novikov... (Şu ada da bak, gerçekten de bildiğimiz Timur, üstelik de -Wired dergisinin yalancısıyım- Andy Warhol'un ahpabıymış!)...

Timur'un 1991'de başlattığı hareketin adı Neo Akademizm. Timur ve onun sanat "mürid"lerinin derdi, mermerli klasik ihtişamla hippilerin döküntü sanatını birleştirmek, ama aynı zamanda medyada sunulana başkaldıran bir yaşam biçimi ve farklı duyarlılıklar da sunmak. Sanat araçları arasında kameralar ve bilgisayarlar var. Müridler ise heykeltraşlar, fotoğrafçılar, grafikçiler, set tasarımcıları, kostümcüler, sinemacılar, aktörler, müzisyenler, yayıncılar...

Timur Novikov'un Saint Petersburg doğumlu Neo Akademizm hareketinin sınırları aşıp Sürreealizm (gerçeküstücülük) benzeri bir etki yapmasını bekleyenler var. Wired dergisindeki yazı Timur'u Andre Bretton'a benzetiyordu. (Son yıllarda sanat adına yeni bir şey çıkmadığını söyleyenlere keyif içinde duyurulur...)

Anladığım kadarıyla mesela postmodernlerin müstehzi bakışı bu neo-akademisyenlerde yok. Onlar kendilerini aynı anda "hem zalim, hem naif" diye tanımlıyorlarmış.

Timur Novikov henüz 40 yaşında bile değil ve kör olmak tehlikesiyle karşı karşıya.

Saint Petersburg'da onu ziyaret edemeyecek kadar kısa kaldığım için üzgünüm.